21 lutego na świecie obchodzony jest Międzynarodowy Dzień Języka Ojczystego. Z tej okazji biblioteka szkolna przygotowała dla klas szóstych projekt na temat pochodzenia nazw własnych typowych dla naszego języka ojczystego. Nazwy własne to bardzo atrakcyjny temat aby rozbudzić w uczniach refleksję o pochodzeniu i znaczeniu języka, jakim się na co dzień posługują. 

Podczas działań i zajęć projektowych uczniowie wcielili się w detektywów tropiących pochodzenie swoich nazwisk i nazw miejscowości, w których mieszkają. Poruszaliśmy się wokół nazwisk danej klasy, które, jak się okazało, pochodzą od od cech wyróżniających człowieka, np. waleczność, surowość, rosłość, długie wąsy, częste chlipanie, od zawodu jakie wykonywali przodkowie, np. kuśnierz, sukiennik, jaglarz, czy imienia ojca, np. Tomasz, Paweł, Fedko, Wiórek, także nazw miejscowości, np. Krynica, Kaszuby, a nawet nazw staropolskich potraw, np. bigos, żurek, kasza jaglana. W obydwu klasach analizowaliśmy nazwy okolicznych wsi, w których brzmieniu zachowana jest pamięć jej właściciela lub założyciela, np. Przybysławice (wieś Przybysława), Januszowice (Janusza), charakterystycznych cech ukształtowania terenu, np. Korzkiew (od kształtu korzekwy, czyli łyżki warząchwi), Grębynice (od gręby, czyli grudy ziemi), Brzozówka (od brzóz, które tam rosły) oraz nazwy zawodu jakim zajmowali się jej mieszkańcy, np. Owczary (hodowla owiec). 

Korzystając z różnych stron internetowych, słowników etymologicznych oraz własnych skojarzeń i rodzinnych opowieści, dowiedzieliśmy się wielu ciekawostek dotyczących powstania tych wyrazów. Uczniowie w ramach zadania z języka polskiego wcześniej zebrali potrzebne materiały. Cenne były wywiady przeprowadzone w domach, które ujawniły rodzinne opowieści o przodkach i historiach jakie kryją ich nazwiska. Jedna z uczennic odkryła, że jej przodkowie hodowali pawie. Uczniowie dowiedzieli się także czym zajmuje się etymolog, co to jest etymologia i indywidualnie oraz zespołowo zabawili się podczas naszych zajęć tą dyscypliną naukową.

W zajęciach wykorzystano zakupione w ramach NPRCz 2.0 nowości autorstwa Michała Rusinka: "Wytrzyszczka, czyli tajemnice nazw miejscowości" oraz "Podbipięta, czyli co się kryje w nazwiskach". (zk)